Pagpapansin Sa Mga Panlapi

Ano ang mas tamang pangungusap sa dalawa?

“Ang sarap ng luto mo, Elsa; napapakain tuloy ako!”

“Che, aminin mo nalang Anton–matakaw ka talaga at hindi nakapagpipigil sa pagnguya!”

May mali nga ba?

Oo meron.ย Tignan mo uli.

Kung nakita mo ang isang pagkakamali sa isa sa mga pangungusap, congratulations; kung hindi naman, sorry ka nalang.

Sige na nga, siret na.

Mali ang gamit ng panlapi sa pandiwang “kain.” Maghintay, ipaliliwanag ko. ๐Ÿ™‚

Isa sa mga hindi makalilimutang bagay na aking natutunan sa Pamantasan ng Asya at Pasipiko (a.k.a. pinakamahal na university sa Pinas) ay ang tamang pag-uulit ng mga panlapi na idinudugtong sa pangalan (noun) o pandiwa (verb). Tandang-tanda ko pa ang leksyon sa paksang ito ni Gng. Bertis. Nagpagawa siya ng saliksik-papel, at matapos niya itong wastuhin, napansin niya na maraming mag-aaral ang umuulit ng panlapi kaysa ng unang pantig ng salitang-ugat. Isa na ako dun.

Simula nang malaman ko ang tamang pag-uulit ng panlapi, sinisikap kong sunurin ito sa aking pagsulat, pagsalita, at kahit sa pagtext. Kahit na umaabot na sa page 3 ย (para sa mga gumagamit pa rin ng Nokia) ang text ko (dahil mas gusto kong binubuo ang aking mga salita), sasabihin ko pa rin na nakamamatay at hindi nakakamatay ang amoy ng katabi ko sa dyip. Di bali nang mahaba ang text; piso lang din naman ang presyo (puwera nalang syempre kung naka-unli ako).

Maraming Pilipino ang bulag sa katotohanang ito na madiing idiniin ni Gng. Bertis sa aking isipan (salamat, Mam, kung nababasa niyo po ito. Huwag niyo lang po akong ge-greydan.) Napatunayan ko ito kaninang hapon habang nanonood kami ng nanay ko at kasambahay namin ng mga komersyal sa Eat Bulaga (yes, isa akong faithful dabarkads). Maganda na sana yung komersyal, eh kaso may mali sa tagline. Hindi ko na sasabihin kung ano yung produkto na ginagamit sa paglalaba, basta kulay berde yung packaging niya at mamahalin (kumpara sa Tide, Downy, Surf, Mr. Clean, at iba pang brand ng laundry soap). Nakakabilib ang tagline, pero sorry nalang sila, kasi hindi ako nabilib.

Sana pagkatapos niyo mabasa ang post na ito, mapagpasiyahan niyo na wastuhin ang nakasanayang pagkakamali sa wikang Pilipino. Hindi naman sa nakahihiya na mali ang ating pagsalita, pero parang ganun na nga. Kung nais natin panatiliing matatag ang ating wika, sikapin nating tamain ang ating mga pagkakamali simula sa mga panlapi. Wastuhin na natin ang ating wika kung ayaw nating matulad dito dahil ย sa “kalansaan” (ayon kay Dok J.P. Rizal):

ang kanyang magandang simula sa karagatan, sa ihawan ang katapusan ๐Ÿ˜€

PS: panlapi lang ang nais kong wastuhin dito at hind ang ibang mga aspeto sa pagsulat tulad ng istruktura ng pangungusap at tamang pagiinsert ng mga salitang dayuhan. Patingi-tingi po ang aking pagkatututo. Chill lang. ๐Ÿ™‚

PS2: Ito ang aking unang post sa Tagalog! ๐Ÿ˜€ HAHA

 

Advertisements

5 thoughts on “Pagpapansin Sa Mga Panlapi

  1. Kung pagbabatayan mo yan,
    so anu pala mas tama

    nakaka baliw o naka babaliw?
    nakakagulat o nakagugulat?
    nakaka takaw o naka tatakaw?
    Naka kagigil o naka gigigill?
    nakaka imbyerna o naka iimbyerna?
    nakaka mura kami sa bargain OR naka mumura kami sa bargain?

    Pano na pag taglish?
    nakaka wow! o naka wowow?
    nakaka eew! o naka ee-eew?

    nakakabonga daw ng hair ang shampoo na to. OR nakabobonga daw ng hair ang shampoo?

    1. May mga exceptionto the rule. Alalahanin natin na hindi lahat ng mga salitang nagagamit sa wikang Filipino ay tunay na Filipino. May mga Hybrid na salita na ibinibigkas na Filipino ngunit nagmula sa ibang wika o di kaya naman ang mga salitang balbal. Ang wikang Filipino ay ginawa sa pormal na pmamamaraan kaya naman ang mga makabago, balbal, at hybrid na salita ay nahahayaan lamang at itinuturing na tama dahil sa dami ng gumagamit nito.

  2. Salamat sa pagpost mo sa isyu ng wastong paggamit ng Panlapi, Tinuturuan ko ang aking pamilya, kaibigan at mga kasama sa aking tanggapan tungkol dito. Maraming salamat at may kakampi na ako, ikaw yon. Kahit mga may matataas na katungkulan sa gobyerno ay mali ang paggamit nila ano pa kaya ang mga estudyante kung walang magtutuwid dito.

    1. Walang anuman po! ๐Ÿ™‚ Ang mga propesor ko po sa Filipino sa aking unibersidad (UA&P) ang nagwasto ng aking kaalaman. Sana sumunod sa kanilang yapak ang ibang mga paaralan. ๐Ÿ™‚

  3. Salamat sa iyong Tugon, sana mayron din partutuwid sa pagbigkas ng may letrang “g” sa gitna ng mga salita. katulad ng “manga” binibigkas na “mang-ga” at marami pa.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s